4-BAĞIŞIKLIK SİSTEMİNİ KUVVETLENDİRMEK İÇİN NE YAPMALIYIZ ?
Bütün sebze, meyve, süt ve süt ürünleri, et, yumurta, baklagiller, tahıllar genellikle bütün gıdalarda vitamin ve mineral maddeler vardır. Daha sonra ki makalelerde hangi gıdalarda hangi vitaminler ve hangi mineraller vardır anlatacağım.
17.04.2020 19.29
1.295 okunma
4-BAĞIŞIKLIK SİSTEMİNİ KUVVETLENDİRMEK İÇİN NE YAPMALIYIZ ?
Necdet Ergün

Bağışıklık sistemimizi güçlendirmek için vitaminler, mineral maddeler ve yağları dengeli bir şekilde almalıyız.

Bütün sebze, meyve, süt ve süt ürünleri, et, yumurta, baklagiller, tahıllar genellikle bütün gıdalarda vitamin ve mineral maddeler vardır. Daha sonra ki makalelerde hangi gıdalarda hangi vitaminler ve hangi mineraller vardır anlatacağım.

VİTAMİNLER

Vitaminler, sağlıklı yaşamın vazgeçilmez bir parçası olan organik bileşiklerdir. Organizmanın ve vücudun büyümesinde gerekli olan hücre çalışması ve oluşmasında aracı rol oynayan çok önemli maddelerdir. Vücuttaki metabolik olayların normal bir biçimde meydana gelmesi, sağlıklı sürdürülebilmesi için vitamine ihtiyaç vardır. Dengeli beslenen bireylerde vitamin eksikliği görülmez. Vitaminlerin çoğu vücutta depolanmaz. Vitaminlerin vücut olaylarını kontrol etmek, düzenlemek, sağlığı korumak, hastalıklara karşı direnci arttırmak gibi faydaları olduğundan her gün yiyecekler ile belli miktarda vücuda alınması gerekir.

Bebeklere gerekli durumlarda doktor tavsiyesi ile vitamin takviyesi yapılabilir.

Gebelik döneminde ve büyümenin hızlı olduğu dönemlerde vitamin ihtiyacı artar.

Vitaminler, insan sağlığı için önemlidir. Büyüme ve sağlıklı olmada yardımcıdır. Kasların, sinir ve sindirim sistemlerinin normal çalışması için gereklidir.

Vitaminler vücudumuzdaki bütün kimyasal reaksiyonlarda rol oynar. Vitaminlerin kemik erimesine bağlı kemik kırılmalarını önlediği görülmüştür. Besinlerle alınan vitaminler, metabolik olayların normal devamını ve sağlıklı oluşmasını sağlar. Vitaminler, metabolik olaylarda katalizör görevi yaparlar. Hastalıkların kapımızı çalmasına engel olurlar. Vitamin yetersizliğinin sebebi, yetersiz ve tek yönlü beslenmedir. Bütün hastalıklar, aşırı fiziksel veya zihinsel çalışma vücudun vitamin ihtiyacını artıran sebeplerdir.

Hormonların ve enzimlerin oluşumu için vitaminlere ihtiyaç vardır.

Vitaminler yiyecek yerine geçmez. Gıdaların enerjiye çevrilmesi için özellikle B vitaminine ihtiyaç vardır. A, E ve C vitaminleri antioksidan vitaminlerdir.

            Vitaminlerde kalori yoktur ve direkt enerji de vermez. Vitaminler enerji için katalizör rolü oynar. Enerji için gereklidir.

Yağda eriyen vitaminler → A, D, E, K vitaminleridir.

Suda eriyen vitaminler → B ve C grubu vitaminleridir.

Yağda eriyen vitaminlerin dışarıdan alınması gerekir. Yağda eriyen vitaminleri vücudun alabilmesi için az miktarda yağa ihtiyaç vardır.

C ve B grubu suda eriyen vitaminler terle ve idrarla dışarı atılır ve toksik değildir.

Yağda eriyen vitaminler, yağlarla birlikte emilir. Yağ eksik alınırsa, safra ve pankreas salgıları da azalır. Yağda eriyen vitaminlerin fazlası, idrarla dışarı atılamaz, depolanır. E vitamini hariç, A, D ve K vitaminlerinin fazlası toksik etki yapar.

Provitaminler vücuda alınınca aktif vitamin haline dönüşür. Sarı ve yeşil sebzelerde provitamin “karoten” bulunur. Karoten bağırsakta A vitaminine dönüşür.

Yüksek ısıda pişirmeye yağda eriyen vitaminler dayanırken, suda eriyen C ve B grubu vitaminleri bozulur.

Anne sütü D vitamini hariç diğer vitaminler bakımından yeterlidir.

İnek sütü ile beslenen çocuklara C ve D vitamini ilavesi gerekir.

Vitaminler normalde besinlerle yeterli miktarda alınır.

Vitaminlerin eksikliklerinde metabolizma da olumsuzluklar meydana gelir.

Vitaminler yeterli miktarlarda alınmazsa, yağlar, proteinler ve karbonhidratlar vücuda faydalı olamazlar.

Vitaminlerden birisinin eksikliğinde o vitaminin yardımcı olduğu kimyasal reaksiyonlar aksar.

MİNERAL MADDELER

Mineraller inorganik maddelerdir. Mineraller, kanın ve hücreler arası sıvının su oranını düzenler. Mineraller, hücre basıncını sabit tutar. Su metabolizması ve asit-baz dengesini sağlar. Hücrenin korunması, sağlıklı diş, kemik cilt yapısı için önemlidir. Ayrıca; kalp ritmi, kan basıncı vücuttaki sıvı dengesi gibi birçok düzenleyici fonksiyonda da rol oynar. Kas, sinir sistemi ve enzimler için gereklidir.

İnsanda vücut ağırlığının % 4-6’sı minerallerden oluşur. Bunun çoğunluğu kalsiyum ve fosfordur. Diğerlerinden daha az miktarlarda bulunur.

 Fosfor; yağ, karbonhidrat ve proteinlerin yapısında bulunur. Kükürt, aminoasit ve enzimlerin yapısında bulunur. Balık etinde iz mineraller (elementler); Mn, Fe, Cu, Zn, Co, I vardır. Bu mineraller hormon ve enzimler için gereklidir.

Yenen gıda çeşidi ne kadar fazla olursa,  o kadar fazla iz mineral alınmış olur. Mineraller, vitaminlerin vücutta ihtiyaç duyulan bölgeye iletilmesini sağlar.

Terle, minerallerin çoğu atılır. Spor yapanların ve hareketli insanların terle attıkları mineraller geri alınmalıdır. Bütün minerallerin aşırı dozda alınması, toksik belirtilere sebep olur.

Mineraller vücutta küçük miktarlarda bulunur. Ancak önemleri oldukça büyüktür. Minerallerin büyük bir kısmı kemiklerdedir ve çoğunun önemli yapısal görevleri vardır. Hayati düzenlemelerde son derece önemlidir. Vücutta eksikliği en çok hissedilen madensel maddeler kalsiyum, demir ve iyottur.

Vücudun, normal olarak büyümesi ve yaşamını sağlıklı bir şekilde sürdürebilmesi için madensel maddelere gereksinimi vardır.

Vücutta 19 mineral olduğu bulunmuştur. Bunlardan 17 tanesi yaşam için daha elzemdir. Bu mineraller; Kalsiyum, Fosfor, Demir, İyot, Flor, Magnezyum ,Sodyum ,Potasyum ,Klor ,Bakır ,Kobalt ,Manganez ,Çinko ,Kükürt ,Molibden ,Selenyum ,Krom

YAĞLAR

Yetişkin insan vücudunun ortalama % 18’i yağdır. Genellikle kadınların vücudunda erkeklere göre daha çok yağ bulunur. Vücut yağı, insanın başlıca enerji deposudur. Yeterli enerji alınamadığı zaman vücut bu enerjiyi kullanır. Harcanan enerji alınan enerjiden az olursa vücutta yağ depolanır. Harcanan enerji fazla olduğu zaman vücutta ki yağ yakılır. A,D,E ve K vitaminleri yağda eridiği için vücudun mutlaka yağa da ihtiyacı vardır.

Hayvansal Yağlar: Doymuş yağ asitleri içerir.

Bitkisel Yağlar: Doymamış yağ asitleri içerir. 

Yağlar mideyi yavaş terk eder. Bu da insana doygunluk hissi verir.

Deri altı yağ dokusu vücut ısısının hızlı kaybını önler.

Yağlar, vücudun düzenli çalışmasında görev alan bazı hormonların ve hormon benzeri maddelerin yapımı için gereklidir.

Yağlar en ekonomik enerji kaynağıdır. Yağlar, aynı miktarda protein ve karbonhidrata nazaran iki kat daha fazla kalori verirler. Vücuttaki en önemli enerji deposu yağlardır. En çok enerji veren besin maddesi yağlardır. 1 gr yağ 9 kalori verir. Vücut ihtiyacından fazla alınan kalori vücutta yağ olarak depo edilir. Az kalori alındığında enerji ihtiyacını karşılamak üzere kullanılır.

Necdet ERGÜN
Ziraat Yüksek Mühendisi
Mail:necdet@necdetergun.com

Yorum Ekle
Adınız :
Başlık : Yorumunuz :
Dikkat! Suç teşkiledecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.
YAZARLAR
...

sanalbasin.com üyesidir

© 2019    www.anahaberyorum.com          Programlama: Murat Kaya