İhsan kavramı beni çok etkilediği için ona zaman zaman değiniyorum. Bugün bir kez daha ihsandan söz edeceğim.
26.07.2020 16.07
716 okunma
İhsan, itkan ve kurban
Faruk Beşer

İhsan kavramı beni çok etkilediği için ona zaman zaman değiniyorum. Bugün bir kez daha ihsandan söz edeceğim.

İhsan, ‘hüsün’ yani güzellik kökünden gelir. Hasen de güzel olan şey demektir. Kavram olarak ihsan doğru ve güzel bir işi en güzel şekliyle yapmak demektir. Mesela namaz güzel bir iştir, onu Allah’ı görür gibi kılmak ihsandır. Resulüllah (sa), ‘Allah her şeyin ihsan ile yapılmasını emretmiştir. Hatta öldürürken de ihsan ile öldürün, boğazlarken de ihsan ile boğazlayın. Mesela hayvanınızı rahat ettirin ve bıçağınızı iyi bileyin’ yani bunları dahi en güzel şekliyle yapın buyurmuştur.

Kısaca hem yaptığınız iş güzel olacak hem de onu, yapılabilecek yolların en güzeliyle yapacaksınız. Bu iki şarta bir de niyeti ekleyebiliriz ve güzel bir işi, en güzel şekilde ve güzel bir niyetle yapmak ihsandır diyebiliriz. Kötü görülen ama yapmak zorunda kaldığınız işler bile ihsan ile olmalıdır. Mesela savaşta öldürmek zorunda kalırsanız hunharca öldürmeyeceksiniz.

İhsan Kuranıkerim’de iki şekilde kullanılır: Ehsenehü, gibi nesnesini/mefulünü doğrudan alırsa, işte söylediğimiz gibi, bir işi güzel yapmak demek olur. Nesnesini ‘ehsene ileyhi’, gibi dolaylı alırsa, ona iyilikte bulundu anlamına gelir. Birisinin ihtiyacını görmek de ona ihsanda bulunmaktır. Çünkü bunun güzel bir şey olduğunda şüphe yoktur. Ama insan bunu ancak iyi bir niyetle ve en güzel şekliyle yaparsa ihsan tamamlanmış olur. Yoksa her verme ihsanda bulunma değildir. Bozuk bir niyet, ya da kalp kırıcı bir tavır vermeyi bile ihsan olmaktan çıkarır.

Herkese hakkını vermek adalettir, bazen hakkı olmayanı da vermek ihsandır (Ebulbeka). İhsan imanın güzel amellerle bir derece daha yükseltilmesidir. Bunu başarabilene ‘muhsin’ denir. ‘Allah muhsinlerle beraberdir’. ‘Allah muhsinleri, yani ihsan ile davrananları sever’.

Kuranı Kerim önce ‘bütün insanlar için hidayettir’. Sonra ‘takvalı olanlar için hidayettir’. Sonra da ‘muhsinler için hidayettir’. Yani ihsan, takvanın da ileri derecesidir ve Kuranıkerim’in anlaşılması ve yol gösterici olması, kişinin ihsana doğru ilerlemesiyle daha da artar. Ondan sıradan bir insanın anladığı ile takvalı, sonra da muhsin bir insanın anladığı farklıdır.

 

Yorum Ekle
Adınız :
Başlık : Yorumunuz :
Dikkat! Suç teşkiledecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.
YAZARLAR
...

sanalbasin.com üyesidir

© 2019    www.anahaberyorum.com          Programlama: Murat Kaya