Tarihi olayları anlatan filmlere tarihi film mi denmeli, yoksa tarih filmi mi denmeli? Tarihi film denirse, filmin çok eski bir film olduğu anlamı çıkmaz mı? Mesela, tarihi eser der gibi, eski bir eserden bahseder gibi..
01.06.2021 03:15
816 okunma
Tarih filmlerinin serüveni..
Av. Sabri Turhan

Tarihi olayları anlatan filmlere tarihi film mi denmeli, yoksa  tarih filmi mi denmeli? Tarihi film denirse, filmin çok eski bir film olduğu anlamı çıkmaz mı? Mesela, tarihi eser der gibi, eski bir eserden bahseder gibi.. 

Tarihi konu edinen filmler tarih filmleridir. Onlar tarihi filim değildir. 

Televizyonda tarih filmleri izliyoruz. Tabii ki, tarihi olayları, yani tarih konusunu anlatıyorlar. Tarih konusunda bilgilerimiz artıyor böylelikle.. 

Tarih filmlerinde en önemli olay, faydalanılacak  eser. Yani filmin uyarlanacağı kitap veya senaryo.. 

İzlediğimiz birçok filmde faydalanılan eserde konu yanlış anlatıldığından, film de yanlış çevrilmiş oluyor. Bazen de halk böyle biliyor, hayalleri yıkmayalım gibi bir anlayışla film çevriliyor.  

Televizyonda Kuruluş Osman’ı seyrediyorum. Daha önce  Diriliş Ertuğrul’u da seyretmiştim. 30 yıl kadar önce Yücel Çakmaklı’nın çektiği, baş rolünü Cihan Ünal‘ın oynadığı Kuruluş Osman’ı da seyretmiştim. 

Dedik ya, eserde yanlışlık varsa, filmde de yanlışlık oluyor. Tarihi olay düpedüz yanlış anlatılıyor. Onun için tarih kitaplarını iyi okuyup, iyi anlamak, başka bir kaynaktan doğrulatarak olaya bakmak gerekir. 

Genel Türk tarihçileri, Osman Gazi’nin ilk hanımının Şeyh Edebali’nin kızı Bala Hatun olduğunu söylerler. Osman önce Bala Hatun ile evlendi. Osman Gazi’nin ikinci eşi, Malhun Hatun’dur. Malhun Hatun, Türkmen Beyi Umur beyin kızıdır. Kuruluş Osman’ın bu haftaki bölümünde bu konu işlendi. Hatta Bala Hatun, Malhun Hatun’un 2.eş olarak Osman’a istenmesinde pek isteksiz davranmadı. Ama O’nun  bir mazereti vardı zaten. Bala Hatun’un bir kaza sebebiyle çocuğunun olmayacağını hekimler söylemişti. Bala Hatun büyük bir ihtimalle kendine Malhun Hatun’un kuma gelmesine bundan dolayı razı oldu. Olayın Malhun Hatun yönünden izahı ise, tamamen siyasi bir durumdur. Aşiretler o zaman güçlenmek için komşu aşiretlerle evlilik ilişkileri kurardı. Hem Osman hem de Umur Bey çevrede güçlenmek için böyle bir evliliğe istekli bakmışlardır.  

Hatta daha sonra Selçuklular  yıkıldıktan sonra kurulan Anadolu Beyliklerinin hemen hepsi, birbirlerinden kız alıp vermişlerdir. İşin tuhaf tarafı, bazen damat kayın pederine, bazen kayın birader eniştesine ve de  kız kardeşine karşı savaş açmıştır. Osmanlı, Karamanoğlu’na kız verdiği halde, onlarla savaşmıştır. İlk Türk denizcisi Çaka Bey 1.Kılıç Aslan’ın kızı ile evlenmiş, ikisi akraba olmuş ama, kıyasıya savaşmışlardır. Bu tarihin garip bir cilvesidir. 

Bala Hatun’un Osman’ın 2. evliliğinden sonra Alaaddin isimli bir oğlu oldu. Malhun Hatun’un da bir oğlu oldu. O Orhan’dı. Bakalım, bu konu, Kuruluş Osman’ın Cihan Ünal zamanındaki bölümündeki gibi burada da yanlış mı anlatılacak, göreceğiz.  

Osmanlı tarihi okurken mesela, Fatih devri tarihçilerinden Mehmet Neşri’nin kitabını okurken, burada yazarın büyük bir yanlışlık yaptığını görüyoruz. Neşri, ”Aşiretten İmparatorluğa“ kitabında; ”Edebali, kızı Malhun’u Osman’a verdi” diyor (sf.51). Tamamen yanlış. Hiç bir tarihçi, Malhun Hatun’un Edebali’nin kızı olduğunu yazmaz. 

Diğer yandan Mehmet Neşri, kitabında bir başka yanlışlık daha yapar. Küçük bir yanlışlık. Kitapta;  “Ertuğrul Gazi’nin üç oğlu vardı. Bunlar; Gündüz, Osman ve Sarıyatı” der. Aslında, Sarıyatı ismi başka kitaplarda geçmez. O’nun Sarıyatı dediği Savcı Bey’dir. 

Tarihi filmlerde en etkileyici olan husus, mekan isimlerinin ve olayın kahramanlarının gerçek olmasıdır. Kuruluş Osman’da buna riayet edildiğini görüyoruz. Kuruluş Osman’da mekan isimleri gerçektir. Kahramanlar da gerçektir. Bir Konuralp, bir Abdurrahman Gazi, Dündar Bey, Savcı Bey ve Gündüz Bey ilk dönem tarihimizin kahramanlarındandır. 

Osmanlılar, yani Kayı Boyu, Ertuğrul Gazi devrinde ve Osman Gazi’nin ilk yıllarında direkt Konya’daki Selçuklu Sultanı’na bağlı değildiler. Kayı Boyu 50 yıl kadar Kastamonu’daki Çobanoğulları’na  bağlı kaldılar. Ondan sonra Selçuklulara bağlandılar. Kuruluş Osman’da buna riayet  edilmiş. Filmdeki Çobanoğlu Beyi Yavlak Hasan’ın zaman zaman Osman Gazi’ye talimat vermesi, tarihi kayıtlarla bağdaşan bir haldir.  

Şimdi, Osman Gazi, Malhun Hatun ile evlenecek. Bakalım, bir yanlışlık yapıp, Bala Hatun’dan olan çocuğun ismi ne olacak? Malhun Hatun’dan olanın ismi ne olacak? Ben şahsen merak ediyorum. 

Cihan Ünal’ın çevirdiği” Kuruluş Osman”da  Orhan Gazi’nin anasının Bala Hatun olduğu gösterildi. Filmin o bölümü tamamen yanlıştı. Orhan Gazi, Bala Hatun’un oğlu değildir. O’nun oğlu yukarıda  yazdığım gibi Alaaddin’dir. Alaaddin de, Orhan’dan bir kaç yaş büyüktür. Yani çocuğu olmaz sanılan Bala Hatun’un sonradan çocuğu olmuştur. 

Filmlerde yanlış bilinen şeyleri “fazla kaşımamak” diye de bir şey vardır. Bu, yanlış bilineni doğruya çevirmemek demektir. Yani doğru bilinen yanlış öyle kalsın istenir. Madem halk böyle biliyor. Varsın öyle bilsin. Doğruyu anlatmak için yıllar geçer. Kafalar karışmasın gibi düşüncedir bu.. 

Diriliş Ertuğurul’da, Ertuğrul Gazi’nin babası Süleyman Şah imiş gibi gösterildi. Oysa, Ertuğrul Gazi’nin babası Süleyman Şah değildi. Süleyman Şah, şimdi Suriye sınırları içinde mezarı olan, IŞID tehdidi sebebiyle mezarı Türkiye’ye daha yakın bir yere taşınan Süleyman Şah’dır. Süleyman  Şah, Sulçuklu Sultanı Tuğrul Bey’in amcası oğlu Kutalmış Bey’in oğludur.Yani Süleyman Şah, Kutalmış oğlu Süleyman’dır. Kutalmış oğlu Süleyman, Malazgirt  Savaşı’ndan  20 yıl kadar sonra Melikşah’ın  izni ile Anadolu’ya geçmiş, bir Türk akıncısıdır. Ve l.Kılıçaslan’ın babasıdır. O tarihler 1080-1090‘lı yıllardır. Ertuğrul Gazi, Osman Gazi ve diğer Kayı Boyu kahramanlarının yaşadığı dönem ise,  bundan 150-160 yıl sonrasıdır. 

Tarih filmlerini sevenlere, iyi seyirler…

...
Yorum Ekle
Adınız :
Başlık : Yorumunuz :
Dikkat! Suç teşkiledecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.
...

sanalbasin.com üyesidir

ANA HABER GAZETE
www.anahaberyorum.com
İşin Doğrusu Burada...
İLETİŞİM BİLGİLERİMİZ
BAĞLANTILAR
KISAYOLLAR
anahaberyorum@hotmail.com
0312 230 56 17
0312 230 56 18
Strazburg Caddesi No:44/10 Sıhhiye/Çankaya/ANKARA
Anadolu Eğitim Kültür ve Bilim Vakfı
Anadolu Ay Yayınları
Ayizi Dergisi
Aliya İzzetbegoviç'i
Tanıma ve Tanıtma Etkinlikleri
Ana Sayfa
Yazarlarımız
İletişim
Künye
Web TV
Fotoğraf Galerisi
© 2019    www.anahaberyorum.com          Programlama: Murat Kaya