Adalet mi merhamet mi?
İlk bakışta, henüz fazla düşünmeden, bu ne saçma bir soru, ikisinden birini seçmek zorunda mıyız diyebilirsiniz.
22.08.2019 14.40
178 okunma
Adalet mi merhamet mi?
Erol Göka

İlk bakışta, henüz fazla düşünmeden, bu ne saçma bir soru, ikisinden birini seçmek zorunda mıyız diyebilirsiniz.

Bu soruyu huy güzelliği mi önemli yoksa fiziki güzellik mi türünden sorulara benzetip tuhaf bulabilirsiniz. Ama biraz derinlemesine düşündüğünüzde, insanın ahlaki gelişiminde, toplum düzeni ve devlet işleyişinde bu soruya verilecek cevaba göre farklı şekillenmeler olacağını anlamak zor değil. Düşündükçe, soru, bize makul ve önemli gelmeye başlar.
 
Düzgün soru sorup derinlemesine düşünme alışkanlığı kazanmanın insanı dünyanın malayani hallerinden kurtarma gibi bir faydası da var üstelik. Ama çoğu zaman yapamıyoruz yalapşap düşünüp ürettiğimiz fikirciğe sahip çıkmaya başlıyoruz. İnsanın yaptığı her işte kendini haklı görmek gibi kötü bir huyu var çünkü...

Adalet ve merhamet hem birbirleriyle alakalı hem de hayli farklı iki erdem. Onlardan hangisine daha çok önem verdiğimiz kişiliğimizi, kim olduğumuzu, hatta düşünme tarzımızın niteliğini, batılı mı yoksa doğulu tarzda mı düşündüğümüzü ele verecek cinsten. Andre Comte-Sponville’ye göre merhamet, doğuda başkasının ıstırabından zevk alan acımasızlığın ve bunu dert etmeyen bencilliğin tam tersi olarak algılanıyor ve kesinlikle bir erdem, belki de erdemlerin en büyüğü olarak görülüyor ama Batı’daki durum ise çok değişik. Merhamet, Batı’da kötü bir üne sahip olarak görülüyor kimse merhamet duymak ya da başkasının merhametine konu olmak istemiyor. Bunda merhametin acıma duygusu ile karışmasının payı büyük. Evet, çoğu batılı yazarda “merhamet” kelime olarak dahi yok, onu acıma duygusu ile bir ve aynı sanıp habire eleştiriyorlar. Batı’da merhamete yönelik bu olumsuz tavır hayli eski tarihli. “Başkasına acımaktansa, eğer yapabilirsek onun için bir şeyler yapmalıyız” diyen fikrin kökenleri Eski Yunan’a kadar gidiyor.

 

Yorum Ekle
Adınız :
Başlık : Yorumunuz :
Dikkat! Suç teşkiledecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.
YAZARLAR
...

sanalbasin.com üyesidir

© 2019    www.anahaberyorum.com          Programlama: Ahmet Revanlı