Güney Afrika'da bir Osmanlı: Ebubekir Efendi...
MAKALE
Paylaş
13.11.2022 20:25
332 okunma
Sibel Eraslan

Prens Sabahattin'in talebelerinden Nezahat Nurettin hanımefendiyi ziyaret ettiğimizde bir gün bize Türkiye'nin yüzölçümünü sormuş sonra da cevaplarımıza itiraz etmişti. "Efendim...' demişti, "sizlerin yaşlarınızdayken bizim hocalarımız memleketimizi sorduklarında; biz Asya-i Osmani, Avrupa-i Osmani, Afrika-i Osmani olarak cevaplardık, bu hal sizlerin kulaklarınıza küpe olsun gençler...' diyerek iç geçirmişti... Bizim liseli zihnimiz bu kadar büyük ve karmaşık bir coğrafyayı hazmedemiyordu o yaşlarda, oralar çok uzaktı bize...

Güney Afrika'daki Osmanlılar deyince akla gelen ilk isim: Ebubekir Efendi'nin de böyle büyük bir coğrafyada geçmiş hayatı... "Aslen Şehrizorlu olup ilk tahsilini burada atalarından Emîr Süleyman'ın kurduğu medresede yaptı. Babasının vefatı üzerine öğrenimini sürdürmek için İstanbul'a gitti ve beş yıl orada kaldıktan sonra Bağdat'a dönerek tahsilini tamamladı. Ardından ailesinin göç ettiği Erzurum'a gidip yerleşti. 1862 yılındaki bir kıtlık sebebiyle sıkıntı içine düşen kabilesine hükümetten yardım istemek üzere ikinci defa gittiği İstanbul'da hükümet tarafından Ümit Burnu'ndaki Müslümanlara dinî eğitim vermekle görevlendirildi.' Hakkında böyle düşülmüş kayıtlar. Yaprak gibi oradan oraya savrulan bir hayat ama her seferinde tutunduğu yerleri yeşerten, gittiği her yere hayırlarla gidip, hayırlarla çıkan bir insan... Hayatı bir usturlap gibi yaşamış...

Hollandalı sömürgeciler insan ticareti yapmakla namlı olarak tarihe geçmişlerdir. Cava adalarından getirip, Güney Afrika'ya satılmak üzere bıraktıkları 3.000.000 civarındaki Müslüman, ülkenin el değiştirip İngilizlere geçmesinden sonra, yerlisi olmuş, derken zaman içinde buradaki Müslüman cemaatin eğitimine ihtiyaç duyulmuştu. İslam toplumlarından uzak bir coğrafyada yaşadıkları için, batıl inançlara dayalı gruplaşmalar olmuş ve bunlar arasında sık sık çatışmalar başlamıştı. Bu durum güvenlik bakımından sömürgeci İngiliz yönetimini de endişeye düşürmekteydi. Bu arada Güney Afrika'daki Müslümanların arasında hacca gidenler oluyor, kendi inanç ve ibadetlerinin diğer Müslümanlarınkinden farklı olduğunu gören bu insanlar, ülkelerine geri döndüklerinde yeni tartışmalar hatta çatışmalar yaşanıyordu. 1861 yılında işleri iyice sarpa saran Müslümanlar, bölgenin İngiliz valisine başvurarak, İslâm dünyasının hamisi olarak gördükleri Osmanlı Devleti'nden, kendilerine dinlerini dosdoğru olarak öğretecek bir âlimin temin edilmesini istemişlerdi. Mesele Londra sefiri aracılığıyla İstanbul'a gelince de, 1862'de Sultan Abdülaziz'in görevlendirmesiyle, Ebubekir Efendi, Güney Afrika'ya İslam'ı anlatıp, öğretecek bir âlim olarak gönderildi...

Dünyanın öteki ucuna İslam'ı tebliğ için gönderilen Ebubekir Efendi, Cape Town'daki en büyük derdin cehalet, batıl inançlar ve eğitimsizlik olduğunu kısa sürede tespit etmişti... Küçük ayrıntılar üzerindeki anlamsız kapışmalar Müslüman ahaliyi birbirine düşürüyordu. Sakalını kesenin dinden çıktığını düşünüyorlardı mesela bu insanlar veya bıyıksız olan bir erkeğe selam dahi verilmeyeceğine inanıyorlardı, hangi kuşun yenip hangi kuşun yenmeyeceği hakkında, orucu bozan veya bozmayacak şeyler hakkında, defin ve nikâh meselelerinde saçma sapan, akıl dışı cehaletler, bid'atler türemişti ve bu yüzden birbirleriyle de kamplaşmalara gitmişlerdi... İmam unvanı taşıyan veya tasavvuf görüntüsüyle halkın dinî duygularını sömürmekte olanların başköşede tutulduğunu da görmüş ve bu konuları tek tek raporlayarak, bu eksikliklerin ancak iyi bir eğitimle sona ereceğini bildirmiştir.

 

 
Yorum Ekle
Adınız :
Başlık :
Yorumunuz :

Dikkat! Suç teşkiledecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

sanalbasin.com üyesidir

ANA HABER GAZETE
www.anahaberyorum.com
İşin Doğrusu Burada...
İLETİŞİM BİLGİLERİMİZ
BAĞLANTILAR
KISAYOLLAR
anahaberyorum@hotmail.com
0312 230 56 17
0312 230 56 18
Strazburg Caddesi No:44/10 Sıhhiye/Çankaya/ANKARA
Anadolu Eğitim Kültür ve Bilim Vakfı
Anadolu Ay Yayınları
Ayizi Dergisi
Aliya İzzetbegoviç'i
Tanıma ve Tanıtma Etkinlikleri
Ana Sayfa
Yazarlarımız
İletişim
Künye
Web TV
Fotoğraf Galerisi
© 2022    www.anahaberyorum.com          Tasarım ve Programlama: Dr.Murat Kaya