AÇIKLAMA

Aşağıdaki metin, T.C. Kültür Bakanlığı Yayınlarından, Ahmet Şerif Şerefli’nin “BULGARİSTAN’DAKİ TÜRKLER (1879-1989)” adlı kitabının 26-27. sayfalarından aynen alındı. Üst ve alt başlıklar bana aittir. M. USLU

19 Mayıs 1934 yılında bir darbe yapan Bulgar Ordusu kurdurduğu geçici hükümet sayesinde Hitler Almanya’sının safında yerini almış, Bulgaristan Türkleri arasında yaygınlaşan “Turan Gençlik ve Spor Cemiyetleri Birliği”ne karşı polis takibatına geçip işkence ile öldürmeler çoğalmıştı. Ayrıca, Bulgar köylerinden teşkil ettikleri çetelerle toplu katliama başlamak üzereyken Türk istihbaratı bu haberi Atatürk’e iletir. Atatürk de, o sıralarda, Trakya’da askeri tatbikat yapmakta olan 3. Ordu Komutanı Salih Omurtak Paşa’ya, biraz Bulgar sınırını ihlal ederek Bulgarlara gözdağı vermesi konusunda talimat verir.

Yağmurlu bir gecede akşamdan Bulgar sınırını sapa bir yerden geçen askerimizin öncü birlikleri, sabah ortalık aydınlandığında Filibe yakınındaki Hacıilyas (Pırvomay) kasabasına varmışlardır. Önce kendi askerleri sanan Bulgarlar hava iyice aydınlanınca Filibe’ye doğru ilerleyen birliklerin Türk askeri olduğunu fark etmişler ve olay Bulgar Kralına iletilmiş.

Telefona sarılan Kral 3.Boris Atatürk’le yaptığı görüşmede “Ekselansları acaba Bulgaristan’a harp mi ilan ettiniz ?” diye sorar telaşla.

Atatürk, “Neden böyle bir şey yapalım ki” deyince,

Kral Boris “Askerleriniz Filibe önlerinde ve Sofya yönünde ilerliyorlar” diye cevap vermiş.

Atatürk “Yolu şaşırmışlardır, Kral Hazretleri şimdi olayı tetkik eder, Haşmetmeaplarına malumat arz ederim” diyerek teselli etmiş ve Salih Omurtak Paşa’ya : “Maksat hasıl olmuştur, geri dönün” talimatı gönderilmiştir.

Bu gözdağı üzerine, Kral duruma hemen el koymuş ve kitle halinde yapılması planlanan Türk katliamı da durdurulmuştur. O zaman ki Turancı liderlerden, cemiyetin Genel Başkanı Varna’lı Ömer Kaşif Bey’den, Bulgaristan’da bu olay için Bulgar köylerinden ırkçı “Rodna Zaştita” (Vatan Savunması) çetelerinin hazırlandığını ve her Türk köyünün katliamı için büyük hendekler kazıldığını dinlemiştim.Salih Omurtak Paşa olayını da bizzat bu orduda albay olarak görev yapan ve öncü birliklerinde yer alan, yazar Emine Işınsu’nun babası merhum Tümgeneral Aziz Zorlutuna (eşi merhume şaire Halide Nusret Zorlutuna idi) Paşa’dan dinlemiştim.

Alıntı ve Sayfa Düzenlemesi :

Muttalip USLU - ANTALYA