İsyanlar ve mağlubiyetler sonlarını getirdi: Yeniçeri ocağı tam 200 yıl önce...
MAKALE
Paylaş
14.06.2026 18:14
175 okunma
Erhan Afyoncu

Yeniçeriler, Osmanlı ordusunun en önemli askeri birimlerinden biriyken zamanla vasıflarını kaybetti. Savaşlarda önemli rol oynayamadıkları gibi isyanlarıyla da anılır oldular. III. Selim’in orduda reform teşebbüsü hayatına mal oldu. II. Mahmud ise uzun süre hazırlık yapıp sabırla bekledi. 15 Haziran 1826’da isyan eden yeniçeriler, halk, ulema ve saray işbirliğiyle tarihten silindiler

Osmanlı'nın en önemli askeri birliklerinden olan yeniçeriler, 16. yüzyılın sonlarından itibaren disiplinlerini kaybettiler. Yeniçeri Ocağı'nı ilk defa ortadan kaldırmayı düşünenin II. Osman olduğu söylenir. Ancak onun teşebbüsünün ocağı tam olarak ortadan kaldırıp yeni bir ordu teşkil etmek mi, yoksa yeniçerilere çekidüzen verme niyetinde olduğu mu konusu muğlaktır. Zaten genç padişah başarılı olamadığı gibi hayatını da kaybetmişti. IV. Murad'ın çelik pençeleri sayesinde yeniçeri ocağı zorla bir disipline kavuşturuldu, ancak bu durum kısa sürdü. Disiplin ve itaat altına girmeyen yeniçeriler, sosyal ve siyasi yapıyı da kendilerine uygun olarak değiştirdiler.

Zamanla yeniçeri ocağı iyice bozularak devlet otoritesini bozan isyanlarla 18. yüzyıla gelindi. 18. yüzyılın ikinci yarısında art arda alınan mağlubiyetler Osmanlı İmparatorluğu'nu yeni arayışlara götürdü. III. Selim devrinde, yeniçeri ocağına dokunulmadan Avrupa usulünde talimli asker yetiştirmek için harekete geçildiyse de kendilerini tehlikede gören yeniçeriler ayaklanıp padişahı devirerek bu teşebbüsü de akim bıraktılar.

II. Mahmud (1808-1839), yeniçeri ayaklanmaları yüzünden, önce amcasının oğlu III. Selim'in tahttan indirilmesine, sonra da sadrazamı Alemdar Mustafa Paşa'nın öldürülmesine şahit oldu. Sultan, bu yüzden düzensizlik ortamında kendilerine kârlı bir düzen kuran yeniçerilere karşı ihtiyatlı ve sabırlı hareket etti.


Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılışı.

EŞKİNCİ OCAĞI KURULDU

II. Mahmud ya kendisini ya da artık bir güruhtan başka bir şey olmayan yeniçerileri tarih sahnesinden ebediyen silecek nihai karşılaşma için uzun süre gizliden gizliye hazırlandı. Yeniçeri ağası olarak tayin ettiği Ağa Hüseyin Paşa, yeniçeri ocağında padişaha problem çıkaracak subayları fırsat buldukça devre dışı bıraktı. Sultan, yeniçerilere karşı ordunun diğer kesimlerini, ulemayı ve halkı kazandı. Yeniçeri ocağının ortadan kaldırılmasından kısa bir süre önce Liege'den gizlice silah ithal etti.

Yorum Ekle
Adınız :
Başlık :
Yorumunuz :

Dikkat! Suç teşkiledecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

sanalbasin.com üyesidir

ANA HABER GAZETE
www.anahaberyorum.com
İşin Doğrusu Burada...
İLETİŞİM BİLGİLERİMİZ
BAĞLANTILAR
KISAYOLLAR
anahaberyorum@hotmail.com
0312 230 56 17
0312 230 56 18
Strazburg Caddesi No:44/10 Sıhhiye/Çankaya/ANKARA
Anadolu Eğitim Kültür ve Bilim Vakfı
Anadolu Ay Yayınları
Ayizi Dergisi
Aliya İzzetbegoviç'i
Tanıma ve Tanıtma Etkinlikleri
Ana Sayfa
Yazarlarımız
İletişim
Künye
Web TV
Fotoğraf Galerisi
© 2022    www.anahaberyorum.com          Tasarım ve Programlama: Dr.Murat Kaya